Donorkaart · Terugwinnen & maken
Computer, printer en harde schijf
Ventilatoren, stappenmotoren, assen en de sterkste magneten
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Eerst veilig maken
- De voeding van een computer bevat condensatoren die tot 400 volt wordt getoetst kunnen vasthouden. Maak de voeding niet open.
- Neodymium magneten knijpen je vel hard tussen elkaar of tegen staal, en springen in scherven als ze tegen elkaar slaan. Houd ze ver van iemand met een pacemaker.
- De schijven in sommige harde schijven zijn van glas en breken in scherven.
- Tonerpoeder is heel fijn stof. Niet inademen, niet stofzuigen, niet in vuur gooien wordt getoetst.
- Gezwollen laptopaccu's: buiten op steen leggen (DK.10).
Waarom deze donor
Een werkende laptop met een 12 volt laadsnoer is zonder net een archief, kaartenbak en rekenmachine (16.06 Digitale kennis bewaren). Houd die heel. Een vaste computer verbruikt te veel, maar is als materiaal rijk. Computerventilatoren draaien op 12 volt gelijkstroom. Printers en dvd spelers hebben stappenmotoren, geslepen stalen assen, lagers en tandwielen. Harde schijven bevatten de sterkste magneten die je in huis vindt. Laptopaccu's bestaan uit dezelfde cellen als een elektrische fiets.
Gevaar · Eerst veilig maken
- De voeding van een computer bevat condensatoren die tot 400 volt wordt getoetst kunnen vasthouden. Maak de voeding niet open.
- Neodymium magneten knijpen je vel hard tussen elkaar of tegen staal, en springen in scherven als ze tegen elkaar slaan. Houd ze ver van iemand met een pacemaker.
- De schijven in sommige harde schijven zijn van glas en breken in scherven.
- Tonerpoeder is heel fijn stof. Niet inademen, niet stofzuigen, niet in vuur gooien wordt getoetst.
- Gezwollen laptopaccu's: buiten op steen leggen (DK.10).
Wat erin zit
| № | Onderdeel | Waarde | Gebruik |
|---|---|---|---|
| 1 | Kastventilatoren 80 tot 140 mm, 12 volt | Goud | Ventilatie, droogkast, koelkist, blazer voor BR.09 en BR.15. Rood is plus, zwart is min wordt getoetst; 0,1 tot 0,3 ampère |
| 2 | Werkende laptop met lader | Goud | Archief en kaarten (16.06). Laden via een 12 volt autolader wordt getoetst |
| 3 | Laptopaccu, 3 tot 9 cellen | Hoog | Cellen voor BR.17, na testen |
| 4 | Stappenmotoren uit printer en dvd speler | Hoog | Precieze beweging; met een gelijkrichter een kleine generator wordt getoetst |
| 5 | Gelijkstroommotoren met tandwielen uit printer | Hoog | 12 tot 24 volt motoren voor kleine aandrijvingen |
| 6 | Geslepen stalen assen en geleiders | Hoog | Assen en geleiding voor BR.16 Draaibank, scharnieren |
| 7 | Tandwielen en tandriemen | Hoog | Kleine overbrengingen |
| 8 | Magneten uit harde schijven | Hoog | Kompasnaald magnetiseren (14.11), deursluiting, gereedschap vasthouden |
| 9 | Schijfplaten | Middel | Signaalspiegel (14.09) |
| 10 | Computervoeding | Middel | Met 230 volt uit een aggregaat een 12 volt bron. Zonder net: ventilator, draad, schakelaar |
| 11 | Kast en plaatstaal | Middel | Behuizing voor een 12 volt verdeelkast |
| 12 | Netsnoeren en datakabels | Hoog | Koperdraad voor lichte 12 volt verbindingen |
Volgorde van slopen
- Haal de stekker eruit. Laat de voeding dicht.
- Open de kast. Haal de ventilatoren eruit met stekker; bewaar draad en stekker.
- Haal harde schijven en dvd speler eruit.
- Open de harde schijf: draai alle torx schroefjes los, ook die onder het label. Haal de leesarm eruit. De magneten zitten erboven en eronder op een staalplaatje. Wrik ze los met een platte schroevendraaier.
- Open de dvd speler: haal de stappenmotor met schroefas en de twee geleiders eruit.
- Printer: haal de kap en de inktwagen eraf. Haal assen, riem, motoren en tandwielen eruit. Leg toner en inkt apart zonder stof te maken.
- Laptop: haal eerst de accu eruit. Bewaar werkende laptops heel met hun lader.
Laat liggen
- Moederborden en printplaten: lood en brandvertragers. Nooit verbranden.
- Toner en inktpatronen.
- Beeldbuismonitoren: zie DK.19.