Donorkaart · Energie & elektriciteit
Verlichting: tl armaturen, ledpanelen en lantaarnpalen
Licht dat je ombouwt naar 12 volt
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Eerst veilig maken
- Een tl buis bevat een paar milligram kwik wordt getoetst. Breek hem niet. Breekt hij toch: lucht de ruimte vijftien minuten, veeg scherven op met karton, nooit stofzuigen, en doe alles in een pot met deksel. Spaarlampen: zelfde aanpak.
- Oude armaturen van voor ongeveer 1985 kunnen een condensator met PCB olie hebben wordt getoetst. Lekt hij: niet aanraken.
- Oranje straatlampen van het oudste type bevatten natriummetaal, dat fel reageert met water wordt getoetst. Niet breken, droog bewaren.
- De kabels van lantaarnpalen liggen aan het net. Zet iemand een aggregaat op het net, dan staan ze weer onder spanning. Meet altijd, ook na maanden zonder stroom.
- Werk op een ladder nooit alleen. Een lampkop weegt 5 tot 15 kilo wordt getoetst.
- De driver van een ledpaneel kan nog lading hebben. Raak de print niet aan.

Waarom deze donor
Verlichting van gebouwen en straten werkt op 230 volt en blijft zonder net donker. De onderdelen zijn wel bruikbaar. Ledpanelen en ledbuizen bevatten stroken leds. Een led wil ongeveer 3 volt; een strook heeft vaak groepjes van 10 tot 13 leds in serie die samen 30 tot 40 volt vragen wordt getoetst. Met een kleine opwaartse omzetter met stroombegrenzing, of door de strook in groepjes van drie leds met een weerstand te knippen, laat je ze op 12 volt branden wordt getoetst (08.08 Verlichting). Tl armaturen leveren reflectoren, kabel en een smoorspoel. Lantaarnpalen langs fietspaden en parkeerplaatsen hebben steeds vaker een eigen zonnepaneel, accu en 12 volt ledlamp: goud.
Gevaar · Eerst veilig maken
- Een tl buis bevat een paar milligram kwik wordt getoetst. Breek hem niet. Breekt hij toch: lucht de ruimte vijftien minuten, veeg scherven op met karton, nooit stofzuigen, en doe alles in een pot met deksel. Spaarlampen: zelfde aanpak.
- Oude armaturen van voor ongeveer 1985 kunnen een condensator met PCB olie hebben wordt getoetst. Lekt hij: niet aanraken.
- Oranje straatlampen van het oudste type bevatten natriummetaal, dat fel reageert met water wordt getoetst. Niet breken, droog bewaren.
- De kabels van lantaarnpalen liggen aan het net. Zet iemand een aggregaat op het net, dan staan ze weer onder spanning. Meet altijd, ook na maanden zonder stroom.
- Werk op een ladder nooit alleen. Een lampkop weegt 5 tot 15 kilo wordt getoetst.
- De driver van een ledpaneel kan nog lading hebben. Raak de print niet aan.
Wat erin zit
| № | Onderdeel | Waarde | Gebruik |
|---|---|---|---|
| 1 | Ledstroken uit panelen en ledbuizen | Goud | 12 volt licht via omzetter of in groepjes met weerstand (BR.04 12 volt verlichtingsnet) |
| 2 | Lantaarnpaal op zonnestroom: paneel, accu, regelaar, ledlamp | Goud | Complete 12 volt lichtinstallatie bij poort, waterpunt of wachtpost (15.11) |
| 3 | Ledpaneel 60 bij 60 centimeter als geheel | Hoog | Met een gelijkstroomdriver voor 12 volt een plafondlamp voor een gemeenschapsruimte wordt getoetst |
| 4 | Lichtgeleiderplaat en diffuser van acrylaat | Hoog | Raam voor een kweekbak of koudebak, lichtdoorlatend dak |
| 5 | Aluminium frame van ledpaneel | Hoog | Profiel voor frames, smeltmateriaal voor BR.15 |
| 6 | Reflector van tl armatuur | Hoog | Spiegelend aluminium voor BR.06 Zonnekoker, reflector achter een lamp |
| 7 | Smoorspoel uit oud tl armatuur | Middel | Koperdraad en ijzerkern, een halve tot een hele kilo wordt getoetst |
| 8 | Bekabeling en kroonsteentjes | Hoog | Verlichtingsnet BR.04 |
| 9 | Ledkop uit gewone lantaarnpaal | Middel | Krachtige leds op een groot koelblok; de driver is 230 volt, dus leds ombouwen wordt getoetst |
| 10 | Mast van staal of aluminium | Hoog | Mast voor BR.12 Windmolen of een antenne (14.06) wordt getoetst |
| 11 | Grondkabel | Hoog | Koper of aluminium. Alleen na meten |
| 12 | Tl buizen en spaarlampen | Laag | Laat heel en sla op in een kist |
Volgorde van slopen
- Zet de groep uit in de meterkast, ook zonder stroom. Meet altijd op de draden.
- Haal tl buizen en spaarlampen eruit en zet ze rechtop in een kist.
- Schroef het armatuur los. Haal reflector, smoorspoel en bekabeling eruit.
- Haal een ledpaneel uit het systeemplafond. Maak de driver los. Draai het frame open en haal ledstroken, lichtgeleider en diffuser eruit.
- Tel op de strook hoeveel leds in serie zitten tussen de soldeerpunten. Schrijf het op.
- Lantaarnpaal op zonnestroom: haal paneel, accu en lamp er met twee mensen als set af. Meet en label de accu.
- Gewone lantaarnpaal: meet de voeding in het luik onderaan. Haal daarna pas de kop eraf.
- Leg een mast alleen om met touwen, een plan en een vrije zone van anderhalf keer de masthoogte.
Laat liggen
- Kapotte tl buizen en spaarlampen, behalve in een dichte pot.
- Natriumlampen, droog in een kist.
- Condensatoren met olie.
- Drivers als apparaat, zolang er geen 230 volt is.