Vaardigheid · Geneeskunde zonder ziekenhuis
Een wond opvullen
Druk brengen tot diep in de wond waar geen knelverband past
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Hals, borst en buik Dek een open halswond eerst af met een stuk plastic en druk daarop, zodat er geen lucht in een halsader wordt gezogen wordt getoetst. Vul nooit een wond in de borstkas of de buik op. Een opgevulde wond raakt makkelijk ontstoken. Laat het gaas er niet langer in dan 24 tot 48 uur. Week het los met gekookt en afgekoeld water en verzorg de wond verder volgens 07.03 Wonden reinigen en sluiten wordt getoetst.
Waarvoor
In de lies, de oksel, de zijkant van de hals, de bil en diepe vleeswonden in het bovenbeen ligt de bron van de bloeding te diep voor een hand op de huid. Een knelverband past daar niet. Je vult de wond met gaas tot op de bron en drukt dan hard.
Wat je nodig hebt
- Gaas op rol, liefst 3 meter of meer wordt getoetst, of hemostatisch gaas.
- Of: een schoon katoenen shirt, in een spiraal geknipt tot een strook van 5 cm breed.
- Handschoenen.
- Materiaal voor een drukverband (VK.B01).
Stappen
- Leg de gewonde plat en kniel naast de wond.
- Trek de wond met twee vingers open zodat je erin kijkt. Veeg grote stolsels en vuil weg.
- Zoek de bron: de plek waar het bloed opwelt.
- Duw het eind van het gaas met je wijsvinger recht op die plek, tegen de bodem van de wond.
- Prop het gaas er vouw voor vouw in, afwisselend met twee vingers. Houd steeds druk op wat er al in zit.
- Vul ook de hoeken, tot de wond helemaal vol is en het gaas een vinger dik boven de huid uitkomt.
- Leg het overschot als kussen op de wond.
- Druk met beide handen en gestrekte armen: drie minuten bij hemostatisch gaas, tien minuten bij gewoon gaas.
- Leg een drukverband over de wond. Wikkel bij de lies in een acht om dij en bekken, bij de oksel in een acht om borst en schouder.
- Bloedt het door: druk nog tien minuten. Stroomt het dan nog, haal het gaas eruit en vul opnieuw, beter gericht op de bron wordt getoetst.
Zo controleer je het
- Er komt geen bloed meer langs de randen van het gaas.
- Het gaas zit zo vast dat het niet beweegt als je aan het overschot trekt.
- De gewonde wordt niet bleker en zijn pols zakt in het uur daarna.
Veelgemaakte fouten
- Het gaas bovenop de wond leggen in plaats van erin.
- Te weinig gaas, zodat er holtes blijven.
- Te vroeg loslaten om te kijken.
- Een wond in de borst of de buik opvullen. Daar druk je alleen van buiten.
- Een verband rondom de hals wikkelen.
Gevaar · Hals, borst en buik Dek een open halswond eerst af met een stuk plastic en druk daarop, zodat er geen lucht in een halsader wordt gezogen wordt getoetst. Vul nooit een wond in de borstkas of de buik op. Een opgevulde wond raakt makkelijk ontstoken. Laat het gaas er niet langer in dan 24 tot 48 uur. Week het los met gekookt en afgekoeld water en verzorg de wond verder volgens 07.03 Wonden reinigen en sluiten wordt getoetst.
Oefenen Koop of ruil een varkensschouder met zwoerd, of rol een badhanddoek stevig op en bind hem in. Snij een spleet van 10 cm lang en 5 cm diep. Leg er een knikker op de bodem als bron. Vul de wond twintig keer, tot je de knikker steeds als eerste raakt.
Proeve Je vult binnen twee minuten een oefenwond van 10 cm lang en 5 cm diep met 3 meter gaas, de eerste laag op de bron, en drukt daarna drie minuten ononderbroken met gestrekte armen.