Vaardigheid · Terugwinnen & maken
Beveiligde schroeven openen
Apparaten openen die met bijzondere schroeven dicht zitten
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Magnetrons en lithium
- Een magnetron bevat een hoogspanningscondensator die dagen lading houdt. Open hem alleen na 10.01 Veilig slopen, en raak de condensator en de transformator niet aan wordt getoetst.
- Prik nooit in een lithiumaccu. Haal hem eerst los.

Waarvoor
Fabrikanten sluiten apparaten vaak met schroeven die je met een gewone schroevendraaier niet openkrijgt. Juist daarin zitten de motoren, magneten en accu's die je zoekt. Deze kaart leert je de soorten herkennen en ze toch openen, met of zonder het juiste bitje.
Wat je nodig hebt
- Een set beveiligingsbits als je die kunt vinden: torx met gat, driepunt, tweegat, vijfpunt
- Vijlen, een ijzerzaag, een klein beiteltje, een doorslag, hamer
- Oude schroevendraaiers en spijkers om bitjes van te maken
- Een tang met scherpe bek, een elastiekje
- Tweecomponentenlijm en moeren, voor de lastigste gevallen
Stappen
- Herken de schroef. Kijk goed met een zaklamp:
- Ster met een pennetje in het midden: torx met pen.
- Drie vleugels: driepunt.
- Twee gaatjes: tweegat.
- Een rechte gleuf met schuine kant die alleen indraait: eenrichtingschroef.
- Vijf lobjes, heel klein: vijfpunt, in telefoons en laptops.
- Zoek in de onderdelenbibliotheek naar het juiste bitje (10.12). Probeer het eerst.
- Maak voor torx met pen een bitje van een gewone torx: boor of vijl een klein gaatje in het midden. Of tik het pennetje in de schroef weg met een doorslag en een tik met de hamer.
- Maak voor tweegat een bitje: vijl een oude platte schroevendraaier in het midden uit, zodat er twee tandjes overblijven die in de gaatjes passen.
- Maak voor driepunt een bitje: vijl een platte schroevendraaier dun en smal, en zet hem schuin in één vleugel. Of zaag een gleuf.
- Zaag een gleuf in de kop als de kop uitsteekt: ijzerzaag of vijl dwars over de kop. Gebruik dan een platte schroevendraaier.
- Gebruik voor een eenrichtingschroef een beiteltje schuin in de gleuf en tik hem linksom met de hamer.
- Pak een uitstekende kop met een scherpe tang en draai.
- Leg bij een uitgedraaide kop een elastiekje tussen de schroevendraaier en de schroef. Het geeft net genoeg grip.
- Lijm als laatste redmiddel een moer op de kop met tweecomponentenlijm. Laat een nacht uitharden en draai met een sleutel.
- Bewaar elke schroef en elk bitje dat je maakt. Label het in de bibliotheek.
Zo controleer je het
- Het apparaat gaat open zonder dat de behuizing scheurt.
- De schroef is herbruikbaar of minstens eruit.
Veelgemaakte fouten
- Met een te klein bitje doordraaien: de kop is daarna rond.
- Verborgen schroeven onder stickers en rubber voetjes over het hoofd zien en de behuizing openbreken.
- Een apparaat openen dat nog een geladen lithiumaccu bevat en met de schroevendraaier in de accu prikken (10.06).
Gevaar · Magnetrons en lithium
- Een magnetron bevat een hoogspanningscondensator die dagen lading houdt. Open hem alleen na 10.01 Veilig slopen, en raak de condensator en de transformator niet aan wordt getoetst.
- Prik nooit in een lithiumaccu. Haal hem eerst los.
Oefenen Open drie apparaten met beveiligde schroeven: een oude spelcomputer, een printer of een keukenapparaat zonder accu. Maak voor één schroef zelf een bitje.
Proeve Je herkent vijf schroefsoorten op een plank in 1 minuut en opent er drie binnen 15 minuten zonder het juiste bitje.