Vaardigheid · Geneeskunde zonder ziekenhuis
Reanimatie
Borstcompressies en beademing bij volwassene, kind en baby
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Wanneer stoppen Spreek vooraf af wanneer je stopt. Lees de grens en de uitzonderingen in 07.16 Acute noodgevallen wordt getoetst. Begin niet bij iemand met onmiskenbare tekenen van de dood: lijkstijfheid, lijkvlekken, letsel dat niet met leven te verenigen is.
Waarvoor
Iemand reageert niet en ademt niet normaal. Borstcompressies houden bloed naar de hersenen stromen, beademing brengt zuurstof. Zonder stroomstoot en ziekenhuis is de kans bij een volwassene met een hartaanval klein. Bij verdrinking, onderkoeling en kinderen is hij duidelijk beter (07.16 Acute noodgevallen).
Wat je nodig hebt
- Een harde ondergrond.
- Een schone doek of beademingsmasker.
- Een AED, als die er nog is.
- Een tweede persoon om af te wisselen.
Stappen
- Controleer veiligheid. Spreek luid aan en schud aan de schouders.
- Kantel het hoofd achterover: hand op het voorhoofd, twee vingers onder de kin.
- Kijk, luister en voel maximaal tien seconden of hij normaal ademt. Happen naar lucht telt niet.
- Ademt hij niet normaal: roep om hulp en laat een AED halen als die er is.
- Kniel naast de borst. Zet de muis van je hand midden op de borst, op de onderste helft van het borstbeen. Leg je andere hand erop en haak de vingers in elkaar.
- Strek je armen, schouders recht boven je handen. Duw 5 tot 6 cm diep, 100 tot 120 keer per minuut. Laat de borst na elke duw helemaal terugkomen.
- Geef na 30 compressies 2 beademingen: hoofd kantelen, neus dichtknijpen, je mond om zijn mond, blaas een seconde tot de borst omhoog komt.
- Ga door met 30 en 2. Wissel elke twee minuten van persoon, met zo kort mogelijke pauze.
- Komt de AED: zet hem aan en volg de stem. Plak een elektrode onder het rechtersleutelbeen en een links op de zijkant van de borst, onder de oksel.
- Begint hij te bewegen of normaal te ademen: leg hem in stabiele zijligging en blijf de ademhaling controleren.
Zo controleer je het
- Je telt hardop en haalt het tempo van een snel liedje, zoals "Stayin' Alive".
- De borst zakt zichtbaar in en komt helemaal terug.
- Bij beademing zie je de borst rijzen.
- Pauzes voor beademing duren minder dan tien seconden.
Veelgemaakte fouten
- Te ondiep en te langzaam, vooral na de eerste minuut.
- Leunen, zodat de borst niet terugkomt.
- Handen te laag op het puntje van het borstbeen.
- Te hard blazen: lucht in de maag, dan braakt hij. Draai hem dan op zijn zij, veeg de mond leeg en ga door.
- Stoppen omdat je ribben hoort kraken. Dat gebeurt vaak. Ga door.
Varianten
- Kind van 1 jaar tot de puberteit: begin met 5 beademingen, daarna 15 compressies en 2 beademingen. Duw met één of twee handen een derde van de borstdiepte in, ongeveer 5 cm. Heb je alleen voor volwassenen geleerd: 5 beademingen en dan 30 en 2 is ook goed.
- Baby onder het jaar: hoofd recht, niet kantelen. Je mond over mond en neus samen. 5 beademingen, dan 15 en 2, met twee vingers ongeveer 4 cm diep.
- Verdrinking: begin altijd met 5 beademingen. Probeer geen water uit de longen te laten lopen.
- Wil of kun je niet beademen bij een volwassene: alleen compressies is beter dan niets.
Gevaar · Wanneer stoppen Spreek vooraf af wanneer je stopt. Lees de grens en de uitzonderingen in 07.16 Acute noodgevallen wordt getoetst. Begin niet bij iemand met onmiskenbare tekenen van de dood: lijkstijfheid, lijkvlekken, letsel dat niet met leven te verenigen is.
Oefenen Maak een oefenpop: een opgerolde slaapmat in een shirt, met een lege plastic fles van anderhalve liter als borstkas. Leg een personenweegschaal onder je handen en duw tot de weegschaal 40 tot 50 kilo aanwijst: dat is ongeveer de kracht voor 5 cm diepte wordt getoetst.
Proeve Je reanimeert twee minuten op de oefenpop met 30 en 2, tussen de 100 en 120 compressies per minuut gemeten met een klok, met elke pauze voor beademing korter dan tien seconden.