Bouwrecept · De eerste 72 uur
Raketkachel van buizen en blikken
Een kookvuur dat met een handvol takken een pan water aan de kook brengt
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Zink en koolmonoxide Verhit gegalvaniseerd staal geeft zinkdamp. Dat veroorzaakt metaaldampkoorts: koude rillingen, hoofdpijn en misselijkheid, een paar uur na blootstelling. Bewijs A.
- Gebruik nooit gegalvaniseerde buis, emmers of roosters in het hete deel.
- Stook nooit binnen, ook niet in een garage of onder een afdak met wanden. Een raketkachel maakt koolmonoxide zoals elk houtvuur.
- Zet de kachel op steen of zand, nooit op droog gras. Stook bij droogte niet buiten in de buurt van heide, duin of bos.
Wat het doet
Een raketkachel is een L vormige buis met isolatie eromheen. Je stookt takken van 1 tot 3 cm dik in de korte poot. De vlam wordt horizontaal naar binnen gezogen en schiet door de lange, geïsoleerde schoorsteen omhoog. Omdat de isolatie de schoorsteen heet houdt, trekt hij hard en verbrandt het hout bijna rookloos. Een liter water kookt in 5 tot 10 minuten op een paar handen takken wordt getoetst. Dit is de buitenversie om op te koken. Voor verwarming binnen, met massa en een echte schoorsteen, zie 05.11 Een raketkachel bouwen.
Stuklijst
| № | Onderdeel | Aantal | Donor of bron |
|---|---|---|---|
| 1 | Metalen emmer of verfblik van 15 tot 20 liter, ongecoat of uitgebrand | 1 | DK.18 Winkels en kantoren, schuren |
| 2 | Conservenblikken van 10 cm doorsnede, 850 ml formaat | 5 | Keukenafval |
| 3 | Of: zwarte stalen kachelpijp 100 mm, twee stukken van 40 en 20 cm | 1 set | DK.15 Boiler en cv ketel: rookgasafvoer, of oude houtkachels |
| 4 | Isolatie: houtas, perliet of vermiculiet | 10 liter | Kachel, DK.18 Winkels en kantoren: tuincentrum |
| 5 | Stalen plaat of rooster van onbehandeld staal, 9 × 15 cm | 1 | Oude barbecue, DK.01 De auto: hitteschild |
| 6 | Drie bouten M8 van 60 mm, of drie stukken betonijzer | 3 | DK.18 Winkels en kantoren |
| 7 | IJzerdraad | 1 m | Schuur |
Gereedschap
- Blikopener, sterke schaar of plaatschaar, kombinatietang.
- Hamer, spijker of drevel om gaten te slaan, stift.
- Werkhandschoenen, de randen zijn vlijmscherp.
Bouwen
- Controleer elk metalen deel op zink. Gegalvaniseerd staal herken je aan een dof zilvergrijze laag, vaak met een patroon van vlekken of kristallen, en aan wit poeder waar het oud is. Gebruik het niet in het hete deel: de vuurgang, de schoorsteen en het potrooster.
- Brand alle blikken en de emmer buiten uit in een open vuur, 15 minuten, om verf en plastic binnenlaag te verwijderen. Blijf uit de rook en laat ze afkoelen.
- Teken op de zijkant van de emmer een cirkel van 10 cm, met de onderkant 5 cm boven de bodem. Knip die uit.
- Maak de stookbuis: knip bij één blik de bodem eruit. Knip een tweede blik zo dat het als een elleboog aansluit. De korte, horizontale gang is 15 cm lang en gaat door het gat in de emmer.
- Maak de schoorsteen: knip bij drie blikken boven en onder eruit. Zet ze op elkaar en knijp elke rand iets in, zodat ze in elkaar schuiven. Hoogte 30 tot 35 cm, ongeveer twee keer de lengte van de vuurgang.
- Knip in de zijkant van het onderste schoorsteenblik een gat van 10 cm waar de vuurgang op aansluit. Bind alles met ijzerdraad vast.
- Zet de L in de emmer. De stookopening steekt naar buiten, de schoorsteen eindigt 2 cm onder de rand van de emmer.
- Vul de ruimte tussen blikken en emmer met isolatie. Druk licht aan. Geen zand of grind: dat neemt de warmte weg.
- Leg de stalen plaat als plankje in de stookopening, half naar binnen. Het hout ligt erop, de lucht komt eronder door.
- Steek de drie bouten door gaten in de emmerrand als potsteun. Tussen pan en schoorsteen moet een spleet van 15 tot 20 mm blijven.
Testen
- Stook buiten aan met een prop papier en een handvol dunne twijgjes, achterin de stookbuis.
- Na 2 minuten moet de vlam naar binnen gezogen worden en hoor je een zacht geraas. Rook die uit de stookopening komt betekent: te veel hout of de schoorsteen is nog koud.
- Zet een pan met 1 liter water erop. Meet de tijd tot het kookt en noteer hoeveel hout je gebruikte.
Onderhoud
- Haal na elk gebruik de as onder het plankje weg.
- Blikken branden in 4 tot 8 weken door. Houd een voorraad en vervang ze op tijd.
- Laat de kachel droog staan; natte isolatie geeft stoom en roest.
Gevaar · Zink en koolmonoxide Verhit gegalvaniseerd staal geeft zinkdamp. Dat veroorzaakt metaaldampkoorts: koude rillingen, hoofdpijn en misselijkheid, een paar uur na blootstelling. Bewijs A.
- Gebruik nooit gegalvaniseerde buis, emmers of roosters in het hete deel.
- Stook nooit binnen, ook niet in een garage of onder een afdak met wanden. Een raketkachel maakt koolmonoxide zoals elk houtvuur.
- Zet de kachel op steen of zand, nooit op droog gras. Stook bij droogte niet buiten in de buurt van heide, duin of bos.
Volgende stap
Een binnenversie met massa en een vaste schoorsteen staat niet in dit boek, ook niet in 05.11 Een raketkachel bouwen. Die vraagt een vakman en een werkende afvoer (05.06 Veilig verwarmen en koolmonoxide). Zet een hooikist ernaast (BR.07 Hooikist uit een koelkast): de raketkachel brengt de pan aan de kook, de hooikist doet de rest.
Redactionele correctie
Dit recept wijkt sinds editie 0.62 af van de aangeleverde tekst. Het verwees naar een binnenversie die 05.11 Een raketkachel bouwen bewust niet behandelt.