Vaardigheid · Materialen & gereedschap
Timmermanssteek
Een stam of balk slepen, hijsen of de eerste slag van een sjorring
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Slepen en hijsen Sta nooit tussen een slepende stam en een boom of muur. Een stam die gaat rollen of klemt, verplettert je benen. Hijs nooit mensen aan een timmermanssteek.
Waarvoor
De timmermanssteek (timber hitch) klemt zich vast om een boomstam, balk, buis of bundel palen zolang er getrokken wordt, en valt los zodra de spanning eraf is. Gebruik hem om hout te slepen of te hijsen en als begin van de diagonale sjorring. Met een extra halve steek blijft de last recht achter het touw aan komen.
Wat je nodig hebt
- Drie meter touw en een stam, balk of dikke paal.
Stappen
- Leg het eind om de stam heen, van voren naar achteren en onder de stam door terug naar voren.
- Leg het eind om het vaste part: onder het vaste part door en terug, zodat het eind weer langs de stam omlaag wijst.
- Draai het eind drie tot vijf keer om het stuk touw dat om de stam loopt. Dus om zichzelf, niet om het vaste part. Bij gedraaid touw draai je mee met de draairichting van het touw.
- Trek aan het vaste part. De windingen klemmen het eind tegen de stam vast.
- Voor slepen of hijsen in de lengte: leg verder richting het eind van de stam waar je naartoe trekt een halve steek om de stam. Leg het vaste part om de stam en steek het onder zichzelf door. Zet de timmermanssteek dan aan het achterste deel van de stam.
Zo controleer je het
- De windingen liggen strak tegen de stam, aan de kant tegenover het vaste part.
- Onder spanning schuift de knoop niet rond de stam.
- Haal je de spanning eraf, dan trek je hem met één hand los.
- Met halve steek blijft de stam bij het slepen in de lijn van het touw.
Veelgemaakte fouten
- Het eind om het vaste part draaien in plaats van om het eigen stuk rond de stam: de knoop klemt niet.
- Maar één of twee windingen: hij glijdt op gladde stammen.
- Zonder halve steek een lange stam slepen: hij draait dwars en blijft haken.
- De knoop gebruiken als er geen continue spanning is: hij valt los.
Gevaar · Slepen en hijsen Sta nooit tussen een slepende stam en een boom of muur. Een stam die gaat rollen of klemt, verplettert je benen. Hijs nooit mensen aan een timmermanssteek.
Oefenen Sleep een stuk brandhout van een meter over 10 m gras, eerst zonder en dan met halve steek, en kijk het verschil.
Proeve Je legt de timmermanssteek met halve steek om een paal in 15 seconden, en sleept een stam van 20 kg over 20 m zonder dat de knoop verschuift.
Varianten
- Bij een bundel takken of palen werkt de timmermanssteek als snel bindmiddel.