Vaardigheid · Koken & bewaren
Gebeitst en behandeld zaaizaad herkennen
Wat in de schuur ligt is vaak geen voedsel
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Kwik en oud zaad In oude schuren kan zaaigraan liggen van tientallen jaren terug, behandeld met kwik. Kwik vergiftigt zenuwen en hersenen, ook van ongeboren kinderen, en verdwijnt niet bij koken. Raak het met handschoenen aan en gebruik het niet, ook niet om te zaaien.
Waarvoor
In schuren, tuincentra, landbouwwinkels en boerderijen liggen zakken graan, maïs, erwten, bonen en zonnebloempitten. Veel daarvan is behandeld met schimmelwerend of insectendodend middel. Rattengif en slakkenkorrels lijken soms ook op graan. Dit is geen voedsel, ook niet na wassen of koken. Wel is het waardevol zaaizaad.
Wat je nodig hebt
- Goed daglicht.
- Een wit bord of een vel papier.
- Een monster schoon graan of zaad van dezelfde soort uit een voedselverpakking, om te vergelijken.
- Handschoenen en een stift.
Stappen
- Lees de zak. Woorden als behandeld, gebeitst, treated, tratada, nicht zum Verzehr, de naam van een werkzame stof of een gevaarpictogram betekenen: geen voedsel.
- Strooi een handvol op het witte bord, naast je schone monster.
- Kijk naar de kleur. Roze, rood, paars, blauw, groen, oranje, zilver of glitter is een kunstmatige waarschuwingskleur.
- Kijk naar de korrel. Een glanzend laagje, een poederlaag, of ronde, even grote balletjes in plaats van gewone zaden (gepilleerd zaad, vooral wortel, sla en ui) wijzen op een behandeling.
- Wrijf met een handschoen over een paar korrels. Blijft er kleur of poeder op de handschoen, dan is het behandeld.
- Ruik. Een chemische, zure of zoete geur die niet bij graan hoort is een waarschuwing.
- Kijk naar de plek. Gekleurd graan in een bakje, een kokertje of achter een plint is bijna altijd rattengif of muizengif. Blauwe korreltjes bij de moestuin zijn slakkengif.
- Twijfel je, dan is het geen voedsel.
- Doe alles wat behandeld of verdacht is in een dichte bus, schrijf er GIF NIET ETEN op en zet het apart van al het voedsel en diervoer.
- Was je handen.
Zo controleer je het
- Elke zak en bus zaad in de voorraad heeft een label: voedsel, zaaizaad of gif.
- Er staat niets gekleurds of verdachts in dezelfde ruimte als het voedsel.
- Iedereen die zaden haalt uit schuren, kent de kleurregel.
Veelgemaakte fouten
- Gekleurd graan wassen en denken dat het daarna veilig is.
- Behandeld zaad aan kippen of varkens geven. Het gif komt in eieren en vlees.
- Licht gekleurd zaad zonder vergelijking als schoon zien. Leg altijd een schoon monster ernaast.
- Pootaardappelen uit een landbouwwinkel opeten. Ze zijn soms behandeld; plant ze wordt getoetst.
- Diervoer met medicijnen, zoals sommige korrels voor kuikens en biggen, als mensenvoedsel gebruiken.
Gevaar · Kwik en oud zaad In oude schuren kan zaaigraan liggen van tientallen jaren terug, behandeld met kwik. Kwik vergiftigt zenuwen en hersenen, ook van ongeboren kinderen, en verdwijnt niet bij koken. Raak het met handschoenen aan en gebruik het niet, ook niet om te zaaien.
Oefenen Laat iemand tien bakjes klaarzetten met schoon graan, gekleurd zaaizaad, gepilleerd zaad, en een paar korrels van iets wat op rattengif lijkt, zoals graan met een druppel voedingskleur. Sorteer ze.
Proeve Je sorteert tien bakjes zonder fout in voedsel, zaaizaad en gif, en legt bij elk bakje uit waaraan je het herkent.