Vaardigheid · Materialen & gereedschap
Een last verplaatsen met een hefboom
Een zware rand optillen, blokken en verschuiven
Concepttekst. Nog niet getoetst door een vakdeskundige. Volg altijd actuele instructies van de overheid en hulpdiensten. Bij acuut gevaar: bel 112.
Gevaar · Handen en voeten Steek nooit een hand, voet of hoofd onder een last die op een hefboom rust. Sta naast de hefboom, met je hoofd buiten het bereik van het lange eind.
Waarvoor
Met een koevoet of balk en een blok til je de rand van een betonplaat, een machine, een boomstam of een auto een paar centimeter op. Genoeg om er blokken onder te zetten, rollen onder te leggen, een voet te bevrijden of de last stukje voor stukje opzij te zetten.
Wat je nodig hebt
- Een hefboom: koevoet, stalen buis of hardhouten balk, 1,5 tot 2 m.
- Een draaipunt: een plat hardhouten blok, 10 tot 15 cm hoog.
- Minstens zes balkjes van 10 x 10 cm en twee wiggen.
- Een helper.
Stappen
- Schat het gewicht (09.14). Bereken het voordeel: krachtarm gedeeld door lastarm. Je wilt de rand met hooguit je halve lichaamsgewicht kunnen tillen.
- Leg het draaipunt plat op vaste grond, zo dicht mogelijk bij de last. Leg op zachte grond eerst een plank.
- Steek de punt van de hefboom minstens een handbreedte onder de rand, op een stevig deel van de last.
- Leg de balkjes klaar naast de hefboom, binnen bereik van je helper.
- Druk het lange eind langzaam omlaag. Til de rand 2 tot 3 cm op.
- Laat de helper een balkje of wig in de opening schuiven, naast de hefboom, met een plank en niet met de hand.
- Laat de last zakken op het balkje.
- Verhoog het draaipunt met een balkje en herhaal tot de last hoog genoeg is. Bouw onder de last een kribbe op (09.14).
Opzij verschuiven
- Zet de hefboom schuin onder de rand.
- Til de rand een paar centimeter op en duw het lange eind opzij. De last schuift een paar centimeter mee.
- Doe dit om en om aan beide uiteinden. Zo laat je de last stap voor stap lopen.
Zo controleer je het
- De last komt recht omhoog en kantelt niet.
- Na elke stap rust de last op hout, niet op de hefboom.
- Het draaipunt staat na elke stap nog op dezelfde plek.
Veelgemaakte fouten
- Het draaipunt te ver van de last: het voordeel valt weg.
- De punt te ondiep onder de rand: de hefboom schiet weg.
- Boven het eind van de hefboom staan of erop gaan zitten: schiet hij los, dan slaat hij omhoog.
- Een rond draaipunt dat wegrolt.
Gevaar · Handen en voeten Steek nooit een hand, voet of hoofd onder een last die op een hefboom rust. Sta naast de hefboom, met je hoofd buiten het bereik van het lange eind.
Oefenen Til met een koevoet een zware stoeptegel of boomstam op en blok hem vijf keer bij, tot hij 15 cm hoog op een kribbe ligt.
Proeve Je tilt met een helper een last van minstens 200 kg 10 cm op, met na elke stap een blok eronder, zonder dat iemand een hand onder de last steekt.